Multigrain Atta: आपल्या रोजच्या जेवणात पोळीला विशेष महत्त्व आहे. भाजी, आमटी किंवा डाळीसोबत पोळी खाणे अनेकांच्या आहाराचा भाग असतो. बहुतांश घरांमध्ये गव्हाच्या पिठापासून पोळ्या बनवल्या जातात. मात्र, रोजच्या पोळ्यांमधून अधिक पोषण मिळावे, असे वाटत असेल तर गव्हाच्या पिठात काही पदार्थ मिसळून पाहू शकता. यामुळे पोळ्यांमधील प्रथिने आणि इतर पोषक घटकांचे प्रमाण वाढवण्यास मदत होऊ शकते.

यासाठी महागडे पदार्थ आणण्याची किंवा आहारात मोठे बदल करण्याची गरज नाही. गव्हाच्या पिठात सोयाबीनचे पीठ आणि बेसन मिसळून घरच्या घरी पौष्टिक मल्टिग्रेन पीठ तयार करता येते. यासोबतच पालक किंवा मेथीसारख्या पालेभाज्यांचाही वापर करता येतो. जाणून घेऊया ही सोपी रेसिपी आणि त्याचे फायदे.

१. मल्टिग्रेन पीठ तयार करण्यासाठी लागणारे साहित्य

घरच्या घरी प्रथिनेयुक्त पीठ तयार करण्यासाठी पुढील साहित्य वापरा.

– गव्हाचे पीठ – १० किलो
– सोयाबीनचे पीठ – १ किलो
– बेसन – १ किलो

एकाच वेळी जास्त पीठ तयार करायचे नसेल, तर याच प्रमाणात कमी साहित्य घेऊ शकता. उदाहरणार्थ, १ किलो गव्हाच्या पिठात १०० ग्रॅम सोयाबीनचे पीठ आणि १०० ग्रॅम बेसन मिसळा.

२. मल्टिग्रेन पीठ कसे तयार कराल?

सर्वप्रथम एका मोठ्या भांड्यात गव्हाचे पीठ घ्या. त्यात सोयाबीनचे पीठ आणि बेसन घाला. तिन्ही प्रकारची पिठे एकमेकांत व्यवस्थित मिसळा. तयार झालेले पीठ कोरड्या आणि हवाबंद डब्यात साठवून ठेवा.

पोळ्या बनवताना आवश्यक तेवढे पीठ घ्या. त्यात चवीनुसार मीठ घालून पाणी टाकत पीठ मळून घ्या. पीठ काही वेळ झाकून ठेवा आणि त्यानंतर नेहमीप्रमाणे पोळ्या लाटा. सोयाबीनचे पीठ आणि बेसन मिसळल्यामुळे पोळ्यांची चव आणि पोत थोडा बदलू शकतो.

३. सोयाबीनचे पीठ आणि बेसनच का?

सोयाबीन हे वनस्पतीजन्य प्रथिनांचा चांगला स्रोत आहे. शरीराच्या स्नायूंची देखभाल आणि विविध शारीरिक कार्यांसाठी प्रथिने आवश्यक असतात. त्यामुळे रोजच्या आहारात सोयाबीनचा समावेश केल्याने प्रथिनांचे सेवन वाढवण्यास मदत होऊ शकते.

दुसरीकडे, बेसन म्हणजे हरभऱ्यापासून तयार केलेले पीठ. त्यात प्रथिनांसोबत तंतुमय पदार्थही असतात. गव्हाच्या पिठात हे दोन्ही पदार्थ मिसळल्याने नेहमीच्या पोळ्यांपेक्षा त्यांचे पोषणमूल्य वाढू शकते. मात्र, या पिठातून किती प्रथिने मिळतील, हे वापरलेल्या पिठाचे प्रमाण आणि त्यातील पोषक घटकांवर अवलंबून असते.

४. पोळ्या अधिक पौष्टिक करण्यासाठी पालक किंवा मेथी वापरा

मल्टिग्रेन पिठासोबतच पोळ्यांची पौष्टिकता वाढवण्यासाठी पालक किंवा मेथीचा वापर करता येतो. यासाठी स्वच्छ धुतलेली आणि बारीक चिरलेली पालेभाजी पिठात मिसळा. त्यानंतर आवश्यक तेवढे पाणी घालून पीठ मळून घ्या.

पालक आणि मेथीमुळे पोळ्यांमध्ये तंतुमय पदार्थ, जीवनसत्त्वे आणि काही खनिजे मिळतात. मात्र, पालेभाजी जास्त प्रमाणात घातल्यास पीठ मळताना आणि पोळ्या लाटताना अडचण येऊ शकते. त्यामुळे सुरुवातीला थोड्या प्रमाणात भाजी मिसळा.

५. मल्टिग्रेन पोळ्या खाण्याचे फायदे

• प्रथिनांचे सेवन वाढण्यास मदत: सोयाबीनचे पीठ आणि बेसन यांमुळे रोजच्या आहारात प्रथिनांचा समावेश वाढू शकतो.
• पचनासाठी उपयुक्त: बेसन, गहू आणि पालेभाज्यांमधील तंतुमय पदार्थ पचनक्रिया सुरळीत ठेवण्यास मदत करतात. पुरेसे पाणी पिणेही आवश्यक आहे.
• पोट भरल्यासारखे वाटते: तंतुमय पदार्थ आणि प्रथिने असलेल्या आहारामुळे काही काळ पोट भरल्याची भावना राहू शकते.
• आहारात विविधता येते: नेहमीच्या पोळ्यांमध्ये वेगवेगळे पदार्थ मिसळल्यामुळे आहारातील पोषक घटकांची विविधता वाढवता येते.

लक्षात ठेवा

मल्टिग्रेन पीठ हा रोजच्या आहारात पौष्टिक घटक वाढवण्याचा सोपा पर्याय आहे. मात्र, केवळ अशा पोळ्या खाल्ल्याने शरीराला आवश्यक असलेली सर्व पोषकतत्त्वे मिळत नाहीत. त्यासोबत डाळी, कडधान्ये, भाज्या, फळे आणि इतर पौष्टिक पदार्थांचाही समावेश करा. सोयाबीनची ॲलर्जी असल्यास त्याचे पीठ वापरू नका. संतुलित आहार आणि नियमित शारीरिक हालचाल यांमुळे आरोग्य चांगले राखण्यास मदत होते.