Apple1: टेक्नॉलॉजीच्या इतिहासात काही गॅजेट्स इतके खास असतात की, काळ जसा पुढे जातो तशी त्यांची किंमत आणखी वाढत जाते. Apple चा पहिला कॉम्प्युटर असलेला Apple-1 हे त्याचं उत्तम उदाहरण आहे. जवळपास ५० वर्षे जुना आणि आजही पूर्णपणे सुरू असलेला एक दुर्मिळ Apple-1 कॉम्प्युटर आता पुन्हा नीलामीत विकला जाणार आहे. या कॉम्प्युटरला नीलामीत तब्बल ५ लाख ते ८ लाख डॉलर म्हणजेच सुमारे ४.२ कोटी ते ६.७ कोटी रुपये मिळण्याचा अंदाज आहे.

विशेष म्हणजे या कॉम्प्युटरसोबत Apple चे सहसंस्थापक स्टीव्ह जॉब्स यांनी लिहिलेलं आणि स्वाक्षरी केलेलं एक दुर्मिळ पत्रही दिलं जाणार आहे. त्यामुळे या नीलामीकडे जगभरातील टेक कलेक्टर्सचं लक्ष लागलं आहे.

१९७६ मध्ये किंमत होती फक्त ६६६.६६ डॉलर

Apple-1 हा कॉम्प्युटर १९७६ मध्ये बाजारात आला होता. त्यावेळी त्याची किंमत ६६६.६६ डॉलर होती. आज मात्र याच कॉम्प्युटरची किंमत कोट्यवधी रुपयांपर्यंत पोहोचली आहे. Apple-1 हा Apple कंपनीच्या सुरुवातीच्या काळातील अत्यंत महत्त्वाचा कॉम्प्युटर मानला जातो. पुढे Apple ने Apple-II आणि त्यानंतर अनेक आधुनिक उत्पादनं बाजारात आणली. मात्र कंपनीच्या कॉम्प्युटर क्षेत्रातील प्रवासाची सुरुवात Apple-1 पासून झाली होती.

‘Hatfield’ नावाचा Apple-1

नीलामी होणाऱ्या या कॉम्प्युटरला ‘Hatfield’ असं नाव देण्यात आलं आहे. हा कॉम्प्युटर Apple च्या सुरुवातीच्या काळात Fred Hatfield यांनी खरेदी केला होता. Apple-1 रजिस्ट्रीमध्ये या मशीनचा क्रमांक ४८ असल्याचं सांगितलं जातं. आज जगभरात Apple-1 चे ७५ पेक्षा कमी कॉम्प्युटर अस्तित्वात असल्याचं मानलं जातं. त्यापैकी पूर्णपणे सुरू होण्याच्या स्थितीत असलेले कॉम्प्युटर तर खूपच कमी आहेत. त्यामुळे या मशीनचं महत्त्व आणखी वाढतं.

स्टीव्ह वोज्नियाक यांची स्वाक्षरी

या Apple-1 ची आणखी एक खास गोष्ट म्हणजे त्याच्या मदरबोर्डवर Apple चे सहसंस्थापक आणि Apple-1 चे डिझाइन करणारे स्टीव्ह वोज्नियाक यांची स्वाक्षरी आहे. याआधी २०१३ मध्ये झालेल्या नीलामीत हाच Apple-1 तब्बल ६,७१,४०० डॉलरला विकला गेला होता. आता पुन्हा नीलामी होत असल्याने यावेळी त्याला किती किंमत मिळते, याकडे सर्वांचं लक्ष आहे.

स्टीव्ह जॉब्सचं दुर्मिळ पत्रही मिळणार

या नीलामीतील सर्वात आकर्षक गोष्टींपैकी एक म्हणजे स्टीव्ह जॉब्स यांचं पत्र. Fred Hatfield यांनी Apple-1 साठी सॉफ्टवेअरची कमतरता असल्याची तक्रार केली होती. त्यावर स्टीव्ह जॉब्स यांनी त्यांना एक ट्रेड-इन ऑफर दिली होती. मात्र Hatfield यांनी ही ऑफर स्वीकारली नाही. नंतर त्यांनी हा कॉम्प्युटर एका कलेक्टरला सुमारे ४० हजार डॉलरमध्ये विकला. आज या Apple-1 सोबत जॉब्स यांचं पत्रही मिळणार असल्याने त्याचं ऐतिहासिक महत्त्व आणखी वाढलं आहे.

Apple-1 चे फक्त २०० युनिट्स तयार

Apple ने १९७६ मध्ये Apple-1 चे केवळ २०० युनिट्स तयार केले होते. त्या काळात ही संख्या खूपच कमी होती. त्यामुळे आज उरलेल्या मशीनना कलेक्टर्समध्ये मोठी मागणी आहे. Apple-1 हा फक्त जुना कॉम्प्युटर नाही, तर Apple च्या इतिहासाचा एक महत्त्वाचा भाग आहे. त्यामुळे त्याची किंमत केवळ त्याच्या तांत्रिक क्षमतेवर नाही, तर त्याच्या ऐतिहासिक महत्त्वावरही ठरते.

नीलामीपूर्वी चार शहरांमध्ये प्रदर्शन

१४ ऑक्टोबरला होणाऱ्या नीलामीपूर्वी हा दुर्मिळ Apple-1 चार मोठ्या शहरांमध्ये प्रदर्शनासाठी ठेवला जाणार आहे. ९ ते ११ सप्टेंबरदरम्यान लॉस एंजेलिस, २१ ते २३ सप्टेंबरदरम्यान बॉस्टन, ३० सप्टेंबर ते १ ऑक्टोबरदरम्यान सॅन फ्रान्सिस्को आणि त्यानंतर न्यूयॉर्कमध्ये तो पाहता येणार आहे.

जवळपास ५० वर्षे जुना हा कॉम्प्युटर आज कोट्यवधींची किंमत मिळवण्याच्या तयारीत आहे. त्यामुळे टेक्नॉलॉजीच्या इतिहासातील हा दुर्मिळ Apple-1 पुन्हा एकदा चर्चेचा विषय ठरला आहे.